|
Konflikt
pamięci
Narracje
radomskiego Czerwca 1976
David Morgan
Wydawca:
Instytut Pamięci Narodowej,
Instytut Studiów Politycznych PAN
Warszawa, 2004, 20*14,5 cm, s. 184,
Wykaz źródeł, bibliografia, indeks nazwisk
ISBN:
83-89078-70-0 Cena:
26,00 PLN
tel. (022) 825-52-21 w.115, fax (022) 825-21-46,
e-mail: books@isppan.waw.pl
|
*
Z przedmowy
do książki:
"Niniejsza
praca przedstawia historię różnorodnych narracji powstałych w ostatnich
dwudziestu pięciu latach, które nadają spójność i symboliczne znaczenie
pamięci zbiorowej protestów przeciwko arbitralnie narzuconej podwyżce cen,
jakie miały miejsce 25 czerwca 1976 roku w Radomiu. Opisuję w niej rolę,
jaką zbiorowa pamięć tych wydarzeń odegrała w podważeniu pozycji Polskiej
Zjednoczonej Partii Robotniczej wśród mieszkańców Radomia, a także w zapewnieniu
legitymizacji różnych opcji politycznych, które pojawiły się po upadku
PRL w 1989 roku. Opisuję tu także proces symbolicznej marginalizacji samego
protestu i jego uczestników przez inne narracje publiczne.
Istnieje
wiele ważkich powodów, by rozpatrywać protest radomski z punktu widzenia
pamięci zbiorowej. Jednym z nich jest szeroka kampania propagandowa prowadzona
przez PZPR, zmierzająca do umniejszenia tych wydarzeń jako rzekomo chuligańskich
wybryków wywołanych przez ludzi z marginesu społecznego. Pomimo wysiłków
opozycji, coś z tych piętna tej wersji pozostało, skoro socjolog Jadwiga
Staniszkis pisała w 1989 r., że "wydarzenia 1976 r. w jakiś sposób znikły
z ustnej tradycji protestu i stały się wydarzeniami niebyłymi, do których
robotnicy bardzo niechętnie wracają we wspomnieniach".
Kolejnym
powodem jest fakt, że protest radomski znalazł się w cieniu działalności
jawnego opozycyjnego ugrupowania społecznego, Komitetu Obrony Robotników
(KOR), zorganizowanego przez opozycyjną inteligencję w celu zapewnienia
pomocy prawnej i finansowej aresztowanym lub wyrzuconym z pracy uczestnikom
czerwcowych wydarzeń. Wysiłki dysydentów podejmowane na rzecz "ofiar Radomia"
stały się symbolicznym punktem odniesienia dla ruchu "Solidarności" z lat
1980-1981, stanowiły bowiem przykład zwycięstwa nad atomizującą polityką
reżimu komunistycznego, jednak następnie doprowadziły do marginalizacji
znaczenia samego protestu.
Czerwiec
1976 r. jest nadal żywo obecny w pamięci zbiorowej mieszkańców Radomia
jako kluczowe wydarzenie w kształtowaniu się ich stosunku do komunistycznej
przeszłości. Nadal też toczy się zażarta dyskusja na temat jego symbolicznego
znaczenia".
Spis treści
|
Wprowadzenie |
7
|
| Rozdz.
1 |
Załamanie
propagandy sukcesu |
18
|
| Rozdz.
2 |
Ukryta
narracja protestu |
43
|
| Rozdz.
3 |
Zrobić
z robotników chuliganów |
57
|
| Rozdz.
4 |
Kształtowanie
narracji opozycyjnej |
76
|
| Rozdz.
5 |
Solidarność
pamięci |
89
|
| Rozdz.
6 |
Stan wojenny |
113
|
| Rozdz.
7 |
Rozpad
narracji "Solidarności" po 1989 roku |
121
|
| Rozdz.
8 |
Podziały
w narracji partyjnej |
132
|
| Rozdz.
9 |
Pamięć
o ofiarach i poszukiwanie sprawiedliwości |
143
|
| Rozdz.
10 |
Losy narracji
o proteście |
156
|
| Zakończenie |
|
164
|
| Załącznik |
|
168
|
| Wykaz skrótów |
|
170
|
Wykaz źródeł
i wybrana bibliografia |
|
172
|
| Indeks nazwisk |
|
180
|
*
|